अध्याय 5: कर्माजीवः

फलदीपिका · Phaladeepika, chapter 5 (Profession and livelihood)

9 श्लोक

  1. श्लोक 1अर्थाप्तिं कथयेद्विलग्नशशिनोः प्राबल्यतः खेचरैःकर्मस्थैः पितृमातृशात्रवसुहृद्भ्रात्रादिभिः स्त्रीधनात् ।भृत्याद्या दिननाथलग्नशशिनां मध्ये बलीयांस्ततःकर्मेशस्थनवांशराशिपवशाद्वृत्तिं जगुस्तद्विदः ॥१॥
  2. श्लोक 2फलद्रुमैर्मन्त्रजपैश्च शाठ्याद्द्यूतानृतैः कंबलभेषजाद्यैः ।धातुक्रियाद्वा क्षितिपालपूज्याज्जीवत्यसौ पङ्कजवल्लभांशे ॥२॥
  3. श्लोक 3जलोद्भवानां क्रयविक्रयेण कृषिक्रियागोमहिषीसमुत्थैः ।तीर्थाटनाद्वा वनिताश्रयाद्वा निशाकरांशे वसनक्रयाद्वा ॥३॥
  4. श्लोक 4भौमांशके धातुरणप्रहारैर्महानसाद्भूमिवशात्सुवर्णात् ।परोपतापायुधसाहसैर्वा म्लेच्छाश्रयात्सूचकचोरवृत्त्या ॥४॥
  5. श्लोक 5काव्यागमैर्लेखकलिप्युपायैर्ज्योतिर्गणज्ञानवशाद्बुधांशे ।परार्थवेदाध्ययनाज्जपाच्च पुरोहितव्याजवशात्प्रवृत्तिः ॥५॥
  6. श्लोक 6जीवांशके भूसुरदेवतानां समाश्रयाद्भूमिपतिप्रसादात् ।पुराणशास्त्रागमनीतिमार्गाद्धर्मोपदेशेन कुसीदवृत्त्या ॥६॥
  7. श्लोक 7स्त्रीसंश्रयाद्गोमहिषीगजाश्वैस्तौर्यत्रिकैर्वा रजतैश्च गन्धैः ।क्षीराद्यलङ्कारपटीपटाद्यैः शुक्रांशकेऽमात्यगुणैः कवित्वात् ॥७॥
  8. श्लोक 8शन्यंशके मूलफलैः श्रमेण प्रेष्यैः खलैर्नीचधनैः कुधान्यैः ।भारोद्वहात्कुत्सितमार्गवृत्त्या शिल्पादिभिर्दारुमयैर्वधाद्यैः ॥८॥
  9. श्लोक 9अंशेशे बलवत्ययत्नधनसंप्राप्तिं बलोनेंऽशपेस्वल्पं प्रोक्तफलं भवेदुदयतः कर्मर्क्षदेशे फलम् ।अंशस्योक्तदिशं वदेत्पतियुते दृष्टे स्वदेशे फलंसत्यन्यैः परदेशजं तदधिपस्यांशे स्वदेशे स्थिरे ॥९॥

यह पुस्तक शैक्षिक अध्ययन-सामग्री है। इसमें दी गई ज्योतिषीय व्याख्याएँ पारंपरिक और सांस्कृतिक अध्ययन के लिए हैं; वे निश्चित भविष्यवाणी, चिकित्सा, कानूनी या वित्तीय सलाह नहीं हैं।